Oproep aan politiek: Vijfpuntenplan

De urgentie voor het ontwikkelen van meer "Mkb-routes in het hbo" is hoog, én vormt een waardevolle aanvulling in het opleidingsaanbod binnen het hbo. In de maatschappij en in het bijzonder binnen het mkb is er sterk behoefte aan meer hbo-opgeleide studenten. De arbeidsmarkt staat te springen om goed geschoolde werknemers die direct aan de slag kunnen. De Mkb-route springt in op deze behoefte van het midden- en kleinbedrijf. Voor het landelijk opschalen van deze leerroute in het hoger onderwijs heeft de Raad van Advies een vijfpuntenplan opgesteld. Jacco Vonhof, voorzitter van MKB Nederland. “We doen een dringend oproep aan het nieuwe kabinet om deze punten mee te nemen in het beleid van de komende jaren.”

De punten uit het vijfpuntenplan:

1. Leer van de pilots en maak de Mkb-route in het hbo breed bekend, gedragen en gewaardeerd.

Het is helder geworden dat het buitengewoon belangrijk is om de mkb-route in het hbo, een werkend leren route binnen de Ad of bacheloropleidingen, te positioneren. Het is een structurele ontwikkeling die de aansluiting van het onderwijs op de arbeidsmarkt van het mkb bevordert en die studenten, hogescholen en mkb nieuwe kansen biedt die in de toekomst zo belangrijk zijn. Belangrijk zijn zichtbaarheid en herkenbaarheid van deze leerroute. Wanneer beleidsmakers en uitvoerders van beleid en regelingen de mkb-route in het hbo niet kennen, kunnen zij deze ook niet herkennen als vliegwiel, aanhaakpunt, vehikel of partner in wat zij beogen te bereiken.

Ten tweede gaat het er om, waar mogelijk, mee te denken in en het beïnvloeden van beleid en maatregelen, zodat ook echt de verbinding met de mkb-route in het hbo wordt gemaakt (denk bijvoorbeeld aan de rol die de mkb-route in het hbo kan spelen in van werk naar werk-trajecten, omscholing, een leven lang ontwikkelen, etc.).

Ten derde gaat het om het activeren van pilots en enthousiasmeren van stakeholders om zelf proactief op zoek te gaan naar deze nuttige verbindingen. Gebruik daarom de ervaringen binnen de bestaande pilots (zijnde learning communities), om belangrijke succesfactoren en randvoorwaarden in kaart te brengen en deze in te zetten bij verdere opschaling en zorg voor een heldere communicatiestrategie. Zorg er tevens voor dat de opschaling aansluit op de behoefte in de praktijk en niet andersom. Intensieve samenwerking tussen branches en hogescholen is essentieel voor een succesvolle opschaling en wij ondersteunen dat.

2. Vergroot de onbenutte instroom en doorstroom van studenten.

Zet in op het vergroten van de instroom in Ad en bacheloropleidingen. Er is nog veel onbenut potentieel, zoals onder de mbo bbl afgestudeerden. Maar ook onder praktisch ingestelde havisten die nu vaak in het eerste jaar hbo uitvallen vanwege onvoldoende aansluiting bij hun interesse en leerstijl. Realiseer in Associate degree- en bacheloropleidingen specifieke (duale) opleidingsroutes waarbij praktijkleren in het mkb centraal staat; door de werkomgeving de leeromgeving te maken en daarmee het vervlechten van de werkcomponent met de onderwijseenheden van de betreffende hbo-opleiding. Door een leer-arbeidsovereenkomst op te stellen, stel je de verantwoordelijkheden vast bij het werken en leren, het bewaken van het niveau en het garanderen van de vereiste kwaliteit door de betrokken bedrijven, studenten en hogescholen.

3. Zorg voor aanvullende en structurele financiering om de Mkb-route verder duurzaam op te zetten.

Om de Mkb-route op een structurele wijze verder op te zetten voor de langere termijn is er aanvullende en structurele financiering nodig. Maak hierbij gebruik van alle beschikbare bronnen. Introduceer een vaste voet voor de vergoeding voor de werkgever voor begeleiding van de student op de werkplek gedurende de gehele studie. Borg deze vaste voet door uitbreiding en meegroei van de subsidieregeling praktijkleren mbo en hbo.

Deze subsidieregeling bevat nu namelijk ook een compartiment met geld voor werkend leren in het kader van duale en deeltijdse hbo-opleidingen in een beperkt aantal sectoren. Echter is het budget voor dit hbo-compartiment beperkt en niet toereikend voor de ambitie van de mkb-route. Verhoog daarom het bedrag, zodat de tegemoetkoming voor het bedrijf per individuele student/medewerker € 2.700 per jaar bedraagt, stel de subsidieregeling open voor alle arbeidsmarktsectoren die de mkb-route aanbieden en laat het budget voor de subsidie meegroeien met het aantal studenten. Verleng tenslotte deze regeling (deze loopt nu af per 1 januari 2023) voor deze belangrijke leerroute.

4. Lever maatwerk voor werkenden die in het kader van LLO gebruik maken van de Mkb-route.

Mensen die al werken hebben veel kennis en ervaring opgebouwd. Maak mogelijk dat deze kennis en ervaring wordt gewaardeerd en verzilverd door hogescholen en lever maatwerk voor hen bij deelname aan een mkb-route in het hbo. Bijvoorbeeld door het geven van vrijstellingen voor wat mensen al kennen en kunnen. Hiermee vergroot je de kansen op de instroom van werkenden in een hbo-leerroute (en) bij een mkb-bedrijf.

5. Stel één landelijke Mkb-bedrijfslevencommissie in vanuit de branches.

Start met het opzetten van één landelijke mkb-bedrijfslevencommissie, samengesteld uit vertegenwoordigers van alle branches die deelnemen aan dit project. Iedere branche levert een ondernemer die in de regio betrokken is bij de mkb-route(s) in die sector. VNO-NCW/ MKB-Nederland roept deze mkb-bedrijfslevencommissie bijeen. Deze structuur kan worden gebruikt voor het verder uitbouwen van de mkb-route, het bespreken van kansen en belemmeringen en het stimuleren van de (regionale) innovatie in het mkb-bedrijfsleven via het onderwijs.